Stef Adriaenssens (P2): Kiêu ngạo hay tôn trọng sự sáng tạo chân chính?

Sự sáng tạo của Stef dường như ngày càng lớn, đưa người ta chu du vào thế giới của những đường cong uốn lượn…

(Tiếp theo phần 1)

Bài học từ khắp nơi trên thế giới

Stef và Katrien đã đi đến nhiều nơi trên thế giới như Buenos Aires, Argentina và có 7 năm giảng dạy, trình diễn tại Nga. Nhưng thời gian làm việc ở Trung Quốc mới hoàn toàn thay đổi nhận thức của ông về khả năng của mình.

"Làm việc tại Nga đã dạy chúng tôi cần tiếp cận các tác phẩm bằng một cách khác. Lúc còn ở châu Âu, chúng tôi chẳng bận tâm gì về chuyện tìm kiếm nguồn nguyên vật liệu, muốn cái gì thì mua cái ấy. Còn ở Nga, hầu hết mọi thứ đều phải nhập khẩu, cực kỳ tốn kém với giá cao gấp nhiều lần thực tế. Điều này buộc các nghệ nhân hoa phải suy nghĩ các giải pháp sáng tạo. Sự thích nghi là một từ kỳ diệu, nhưng rất khó để thực hiện điều đó khi bạn không chịu từ bỏ chất lượng cũng như mức sống tiện nghi và cao cấp. Cho đến bây giờ, chúng tôi vẫn duy trì phương pháp tiếp cận này.", Stef nói.

Ngược lại, ở Trung Quốc, chẳng có gì là giới hạn. Stef và Katrien từng tham gia một số dự án lớn của chính phủ Trung Quốc và nhận ra sự khác biệt văn hoá rất lớn, thậm chí thích nghi là điều khó có thể thực hiện. "Bạn cần phải suy nghĩ lại về mọi thứ," Stef giải thích. "Ban đầu, bạn mắc phải sai lầm vì đã suy nghĩ theo các tiêu chuẩn và giới hạn của phương Tây. Vì vậy, bạn nói với khách hàng những gì họ mong muốn là điều không thể."

Nhưng bài học cho Stef ở Trung Quốc đó là “(Khách hàng) muốn là được” và sự khác nhau về thời gian lập kế hoạch. "Việc lên kế hoạch chỉ trong một thời gian ngắn của người Trung Quốc khiến chúng tôi hoàn toàn bất ngờ. Trong khi chúng tôi dành cả năm để lập kế hoạch cho các dự án lớn thì họ chỉ cần có ba tháng là xong."

Nhiều dự án tại Trung Quốc là lời thách thức cực kỳ nhọc nhằn nhưng ông lại thích mấy kiểu như thế! "Tại Trung Quốc, bạn có thể tạo nên những điều không thể, tất nhiên sẽ kèm theo nhiều áp lực như áp lực về thời gian và các yếu tố “không tên” khác cần phải giải quyết ngay tại chỗ."

Dù đã đi nhiều nơi nhưng vợ chồng Stef vẫn muốn được đến Nhật Bản và Úc, hai quốc gia nằm trong “wish-list” của họ. Stef cười: "Không hiểu tại sao trước đây tôi lại không đến đó." Các loại chi phí là nguyên nhân chính khiến cho việc làm tại nước ngoài trở nên đắt đỏ. Bên cạnh rào cản lớn nhất đó là tiền vé máy bay và tiền ở khách sạn, còn có một nguyên nhân khác đó là nếu muốn thuê Stef làm việc, bạn phải bao trọn gói cho luôn cả Katrien.

"Khi đi ra nước ngoài, Katrien là trợ lý tốt nhất mà tôi muốn... Cô ấy chăm sóc tôi trong suốt quá trình thực hiện dự án, nhất là trong những lần tôi chiến đấu đến quên ăn quên ngủ." Năm 2016 Stef được chẩn đoán bị ung thư. Ông suy sụp rất nhanh trong hơn 3 tháng và tưởng như sắp chết. Kể từ đó, ông chỉ đi ra nước ngoài nếu vợ đi cùng.

Stef muốn có những trải nghiệm đích thực khi đi du lịch, ông không thích ở trong khách sạn vì chỗ nào cũng giống nhau, chẳng khác gì dù bạn đang ở châu Á hay Bắc Mỹ.

"Tôi luôn yêu cầu khách hàng của mình chuẩn bị chỗ ngủ ngay địa điểm tổ chức. Bằng cách này tôi có thể tìm hiểu về văn hoá, chính trị và thói quen đời sống của họ. Rất thú vị! Du lịch càng nhiều, bạn càng tôn trọng nhiều nền văn hoá khác nhau."

Stef thừa nhận sự khác biệt về văn hoá có thể gây sốc cho bạn nếu không có sự chuẩn bị. "Bạn cần phải rèn tâm lý sẵn sàng ứng phó và linh hoạt thay đổi tuỳ theo sự việc, nếu không bạn sẽ nản lòng và trí sáng tạo sẽ bị hạn chế."

Một điều thú vị về nghệ nhân người Bỉ này chính là ông sẽ từ chối đến những nơi đang có chiến sự. Nếu người tổ chức không đảm bảo an toàn cho Stef, ông nhất quyết không bao giờ đi.

Những thách thức trong các dự án quy mô lớn

Khi nói đến các dự án có quy mô lớn, Stef chia sẻ khó nhất là khâu thiết kế: phác thảo ý tưởng lên giấy, giải quyết trục trặc kỹ thuật, lập danh sách vật liệu, tính toán chi phí và phân công công việc. Theo tiêu chuẩn Châu Âu, giai đoạn thiết kế cần được đầu tư thời gian nhiều hơn là lúc thực hành, đó là lý do vì sao nhiều triển lãm lớn hoặc dự án thường được lên kế hoạch trước cả năm hoặc hơn. Chỉ có ở Trung Quốc là khác, người ta dành thời gian thảo luận, đàm phán cho các dự án được tài trợ bởi chính phủ nhiều tới mức giai đoạn thiết kế và giai đoạn thực hiện được hoàn thành chỉ trong chớp nhoáng.

Từng thứ một phải được xem xét trước khi dự án có thể bắt đầu. "Bạn phải tính toán những lỗi có thể mắc phải, cách sửa chữa như thế nào, tính luôn cả thời gian đợi nhân công lắp ráp là bao lâu. Đây là giai đoạn thú vị nhất trong chuỗi quy trình. Một khi bạn bắt đầu làm việc với bản kế hoạch chi tiết, tỉ mỉ, bạn chỉ cần làm theo các bước và dễ dàng quan sát quá trình hình thành đứa con của mình đẹp đến thế nào."

Stef cho rằng niềm vui lớn nhất mà một người nghệ nhân hoa có được là khi một người khách viếng thăm triển lãm của anh ta và hét lên: “Wooow !!” (và đây là phản ứng thường xuyên xảy ra khi người ta nhìn vào các tác phẩm của ông!).

Về phần cấu trúc, Stef thích làm việc chỉ với một loại hoa để có thể khai thác toàn bộ các giai đoạn nở rộ của nó, đồng thời giúp tác phẩm có kết cấu vững chắc và không bị rối mắt. “Một khi bạn pha trộn nhiều thứ với nhau, chúng dễ trở thành một mớ hỗn độn và nhức mắt.”

Stef cũng không thích kết hợp các vật liệu nhân tạo trong các tác phẩm vì khiến mắt người nhìn bị sao lãng khỏi bản chất tự nhiên của các nguyên vật liệu và phá hủy sự thống nhất. "Một số người cho rằng tất cả những nguyên vật liệu (tự nhiên) đều đã được dùng, ai nhìn cũng thấy quen mắt. Vì vậy họ bắt đầu áp dụng vật liệu nhân tạo hoặc phi thực vật vào các tác phẩm để tạo sự mới lạ. Điều này hoàn toàn sai. Cách làm này quá dễ. Sáng tạo là phải khó hơn."

Cùng làm việc với sự chết dần (dying medium)

Stef giải thích làm việc với các vật liệu mang tính chất tạm thời như hoa khá căng thẳng, nhất là khi làm việc với các dự án rất lớn hoặc trong thời tiết nóng bức. Các loại hoa phải duy trì vẻ đẹp từ lúc bắt đầu cho đến khi kết thúc sự kiện, việc này thường gây khó khăn nhiều hơn quá trình thực hiện.

Ví dụ, trang bị hệ thống điều hòa không khí có thể giải quyết vấn đề nhiệt độ, nhưng cũng làm mất đi độ ẩm khiến hoa nhanh héo úa. Ngoài ra, vị trí địa lý của vùng miền tổ chức sự kiện đôi khi cũng không có sẵn các loại hoa như mong muốn của người thiết kế.

Điển hình như một dự án gần đây của Stef ở Quảng Châu sử dụng hơn 400.000 bông tulip. Mặc dù mọi người đã cẩn thận canh hoa nở cho đúng dịp khai mạc nhưng nhiệt độ bên ngoài đột ngột giảm xuống 10 ° C trong 2 tuần đã khiến ban tổ chức phải nhanh chóng sưởi ấm cho hoa nở . "Nếu ở châu Âu, chúng tôi có thể giải quyết tình huống này. Còn ở Trung Quốc, chuyện này giống như một cuộc hành trình gian nan."

Vì các nghệ nhân hoa làm việc với sự chết dần cho nên cách duy nhất để duy trì tác phẩm của họ là sử dụng hình ảnh. Với công nghệ nhiếp ảnh kỹ thuật số hiện nay, mọi việc trở nên dễ dàng hơn xưa. Tuy nhiên cái gì cũng có ưu và khuyết điểm, nhiếp ảnh kỹ thuật số cũng vậy. "Nhược điểm duy nhất của nhiếp ảnh là chỉ có một chiều, mà hầu hết các công trình hoa đều là 3D (3 chiều). Thật đáng tiếc."

(Còn tiếp phần 3)


Isabella H.

Bài: Flowers Across Melbourne

Ảnh: Internet